ترامپ به نوبل پیلای اعتراض کرد و تصمیم را لکه‌ای بر نروژ دانست
رئیس‌جمهور انتخاب کمیسر پیشین حقوق بشر را زیر سؤال برد؛ اسرائیل نیز جداگانه عملکرد او درباره دولت یهودی را محکوم کرد.
دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، روز ۹ اکتبر در گردهمایی سیراکیوز نیویورک به اعطای نوبل صلح ۲۰۲۶ به ناوی پیلای اعتراض کرد. او تصمیم را ننگ‌آور و لکه‌ای ماندگار بر نروژ دانست. کمیته نوبل نروژ همان روز نام برنده را اعلام کرده بود.
ترامپ در مرکز همایش Oncenter گفت پیش‌تر نام برنده را نشنیده و دیپلماسی خودش شایسته تقدیر است. اعتراض او ترکیبی از گلایه شخصی درباره انتخاب‌نشدن و انتقاد از حقوق‌دانی بود که کارش درباره اسرائیل با مخالفت شدید اورشلیم نیز روبه‌رو شده است.
اظهارات ترامپ در گردهمایی
Reuters گزارش داد ترامپ تصمیم را شرم‌آور و خجالت‌آور خواند. گزارش‌های دیگر توصیف او از لکه‌ای پاک‌نشدنی بر نروژ را نقل کردند. او همچنین گفت واشنگتن نقش این کشور را فراموش نخواهد کرد و انتقاد را علاوه بر تصمیم جایزه، متوجه خود کشور کرد.
ترامپ مدعی شد هر یک از هشت درگیری که به گفته او حل کرده می‌توانست برایش نوبل بیاورد. در پستی بعدی در Truth Social گفت به جای یک جایزه، مستحق هشت نوبل صلح بوده است. این ادعاهای او درباره کارنامه دیپلماتیکش است، نه ارزیابی کمیته.
The Times of Israel گزارش داد ترامپ پیلای را به نفرت از اسرائیل متهم کرد و انتقاد سیاسی را تشدید کرد. اعتراض او از انتخاب‌نشدن خودش به فرد منتخب کمیته گسترش یافت.
دلایل اعلام‌شده کمیته
کمیته گفت پیلای برای تلاش در راه صلح و حقوق بین‌الملل برگزیده شده است. در توضیح، به نقش او در عدالت کیفری بین‌المللی و تعقیب جرایم جنگی، جنایت علیه بشریت و نسل‌کشی اشاره شد. جایزه به عنوان تقدیر از یک دوره طولانی فعالیت حقوقی معرفی شد.
پیلای حقوق‌دان اهل آفریقای جنوبی، کمیسر عالی پیشین حقوق بشر سازمان ملل و قاضی پیشین دیوان کیفری بین‌المللی و دادگاه کیفری بین‌المللی رواندا است. او تا نوامبر ۲۰۲۵ ریاست کمیسیون تحقیق سازمان ملل درباره اسرائیل و سرزمین‌های فلسطینی را نیز بر عهده داشت.
توضیح کمیته از کار آن کمیسیون فراتر بود و غزه را به‌تنهایی دلیل جایزه معرفی نکرد. با این حال، عملکرد برنده درباره اسرائیل به محور اصلی مخالفت با انتخاب تبدیل شد.
اعتراض اسرائیل و سازوکار انتخاب
دفتر نخست‌وزیر اسرائیل جداگانه کمیته را متهم کرد فردی را تقدیر کرده که به گفته آن دفتر اتهامات نادرست علیه اسرائیل ترویج کرده است. این اتهامات، موضع دولت اسرائیل در واکنشی مستقل به همان جایزه است.
پیلای جایزه را به بازماندگان جرایم بین‌المللی و دست‌اندرکاران عدالت بین‌المللی تقدیم کرد. برنده را کمیته‌ای پنج‌نفره منصوب پارلمان نروژ انتخاب می‌کند، نه دولت آن کشور. حمله ترامپ به نروژ از این رو فراتر از نهاد تصمیم‌گیرنده رفت.
